የልጅ ጾታ የሚወሰነው በወንዱ ነው ወይስ በሴቷ?
Who determines a baby's sex: the father or the mother?
ቪዲዮ · Dr. Hareg
ጽሑፍ፦ ሕክምና · Prepared by Hikimna · 2026-11-01
ምንድን ነው?
ይህ ጽሑፍ አንዲት ሴት ተከታታይ ሴት ልጆችን ብቻ ስትወልድ የሚደርስባትን ወቀሳና ጫና ይመለከታል። ጥያቄውም "የልጁን ጾታ የሚወስነው ማን ነው፣ አባት ወይስ እናት?" የሚል ነው።
የሰው ልጅ ጾታ የሚወሰነው በሁለቱ የጾታ ክሮሞዞሞች (X እና Y) ነው። ሴቶች በአብዛኛው ሁለት X ክሮሞዞም (XX)፣ ወንዶች ደግሞ አንድ X እና አንድ Y ክሮሞዞም (XY) አላቸው። NICHD።
የእናት እንቁላል ሁልጊዜ X ብቻ ይይዛል። የአባት የዘር ፍሬ (sperm) ግን X ወይም Y ሊይዝ ይችላል።
- X የያዘ የዘር ፍሬ እንቁላሉን ካዳቀለ፦ XX ይሆናል፤ ሴት ልጅ ትወለዳለች።
- Y የያዘ የዘር ፍሬ እንቁላሉን ካዳቀለ፦ XY ይሆናል፤ ወንድ ልጅ ይወለዳል። PubMed።
ስለዚህ የልጁን ጾታ የሚወስነው ከአባት የሚመጣው የዘር ፍሬ ነው። ይህ በማንም ፍላጎት ወይም ጥፋት የሚሆን አይደለም።
አደገኛ ምልክቶች
ወንድ ልጅ ለመውለድ በሚደረግ ተደጋጋሚ እርግዝና ውስጥ ከሆኑ እና ከሚከተሉት አንዱ ካለ ወዲያውኑ ወደ ጤና ተቋም ይሂዱ፦
- በእርግዝና ወቅት ከብልት ደም መፍሰስ።
- ከባድ የሆድ ወይም የዳሌ ሕመም።
- ሽርት ውሃ መፍሰስ ወይም የጽንሱ እንቅስቃሴ ከወትሮው መቀነስ።
- ከባድ ራስ ምታት፣ የዓይን ብዥታ ወይም የፊትና የእጅ ድንገተኛ እብጠት።
- ከወሊድ በኋላ ትኩሳት ወይም ብዙ ደም መፍሰስ።
- ራስን የመጉዳት ሐሳብ ወይም ከቤት ውስጥ ጥቃት የተነሳ ደኅንነት ማጣት።
ቤት ውስጥ ምን ማድረግ?
- ሴት ልጅ መውለድ የእናት ጥፋት እንዳልሆነ ለራስዎና ለቤተሰብዎ ያስታውሱ።
- ይህን ጽሑፍ ወይም ቪዲዮውን ከባለቤትዎ ጋር አብረው ይመልከቱ።
- የልጅን ጾታ "እንደሚመርጡ" የሚናገሩ ምግቦችን፣ መድኃኒቶችን ወይም ዘዴዎችን ከሐኪም ጋር ሳይመካከሩ አይሞክሩ።
- ጭንቀቱ ከበዛብዎ ለሚያምኑት ሰው ያጋሩ።
ምልክቶች
የልጁ ጾታ ሕመም አይደለም። ችግሩ የሚያስከትለው ማኅበራዊ ጫና ነው፦
- "ወንድ ልጅ አልወለድሽም" በሚል ከባል፣ ከቤተሰብ ወይም ከጎረቤት የሚመጣ ወቀሳ።
- ወንድ ልጅ እስኪወለድ ድረስ ተደጋጋሚ እርግዝና እንዲኖር መገፋፋት።
- ጭንቀት፣ ሐዘን፣ የራስ ጥፋት እንደሆነ ማሰብ።
ወንድ ልጅን አብልጦ በሚመርጡ ማኅበረሰቦች ውስጥ ይህ አድሎ የሴቶችንና የሴት ልጆችን ጤናና ሕይወት እንደሚጎዳ ጥናቶች ያሳያሉ። PubMed።
ሐኪም መቼ ማየት?
- ስለ ቀጣይ እርግዝና ወይም ስለ ወሊድ መከላከያ ለመመካከር።
- በዕድሜ ወይም በብዙ ተከታታይ እርግዝና ምክንያት ስለሚኖር አደጋ ለመጠየቅ።
- ሐዘኑ፣ ጭንቀቱ ወይም እንቅልፍ ማጣቱ የዕለት ኑሮዎን ካወከ።
- ለአደገኛ ምልክቶች ወዲያውኑ።
መከላከያ
- የልጁን ጾታ የሚወስነው የአባት የዘር ፍሬ እንደሆነ በቤተሰብና በማኅበረሰብ ውስጥ ያስተምሩ።
- ወንድና ሴት ልጅ እኩል ስጦታ መሆናቸውን ያበረታቱ።
- የቅድመ ወሊድ ክትትልን አያቋርጡ።
ለሐኪምዎ የሚጠይቋቸው
- የልጁን ጾታ የሚወስነው ማን እንደሆነ ለባለቤቴ ሊያስረዱልኝ ይችላሉ?
- ቀጣይ እርግዝና ለጤናዬ ምን ያህል አስተማማኝ ነው?
- ምን ዓይነት የወሊድ መከላከያ ይስማማኛል?
ምንጮች
- https://www.nichd.nih.gov/health/topics/turner/conditioninfo
- https://www.nichd.nih.gov/health/topics/klinefelter/conditioninfo
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8300839/
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36599266/
ጥያቄዎችና መልሶች
የመጀመሪያውን ጥያቄ ይጠይቁ።
ተያያዥ ርዕሶች
የእርግዝና ዕድሜን በሳምንትና በወር እንዴት መቁጠር ይቻላል?
ከ35 ዓመት በኋላ እርግዝና፦ የእንቁላል ጥራትና ተጨማሪ ጥንቃቄ
መካንነት (Infertility)፦ በሴቶችም በወንዶችም ላይ የሚያመጡት ምክንያቶች
የእርግዝና ክትትል (የቅድመ ወሊድ እንክብካቤ) ለትምህርት ብቻ ነው፤ የግል የሕክምና ምክር አይደለም። ድንገተኛ ችግር ካለ 911 (አሜሪካ) ወይም 907 (አዲስ አበባ)።
ሁሉም ጽሑፎች · ስለ እኛ · ያግኙን